Nguyên nhân và cách phát hiện sớm nhiễm HIV

NGUYÊN NHÂN LÂY TRUYỀN HIV

HIV được lây truyền qua các dịch của cơ thể, tinh dịch, dịch tiết âm đạo và sữa mẹ. Nó gây bệnh bằng cách gắn vào các tế bào T giúp đỡ CD4+ (còn gọi là limpho bào T4), một loại bạch cầu tham gia quá trình đáp ứng miễn dịch chống lại nhiễm trùng và ung thư. Khi số lượng tế bào T CD4+ giảm, người đó dễ mắc một số bệnh mà cơthể người khoẻ mạnh bình thường đủ sức chống lại. Các bệnh nhiễm trùng cơ hội này là nguyên nhân tử vong chính ở người mắc AIDS. HIV cũng nhiễm vào các tế bào não, gây một số rối loạn thần kinh.

Nguyên nhân và cách phát hiện sớm nhiễm HIV 2

Virus HIV phóng to

Trước đây việc một người đã chuyển sang giai đoạn AIDS hay chưa được xác định dựa trên các bệnh cơhội và các biểu hiện của chúng ở người nhiễm HIV. Ngày nay, chẩn đoán dựa vào việc đếm số lượng tế bào CD4+, điều này cho phép đưa ra chẩn đoán sớm hơn.

HIV lây truyền qua 3 đường:

+ Tình dục không an toàn.

+ Máu và các chế phẩm máu.

+ Đường mẹ truyền sang con trong thời kỳ mang thai và cho con bú.

Nguyên nhân và cách phát hiện sớm nhiễm HIV 3

Không dùng chung kim tiêm với người khác

* HIV không lây truyền qua:

Giao tiếp thông thường: ôm, hôn, bắt tay, nói chuyện, ho, hắt hơi,…

Dùng chung nhà tắm, bể bơi, bồn tắm, mặc chung quần áo, ngồi chung ghế,…

Ăn uống chung bát đũa, cốc chén,…

Côn trùng và súc vật không lây truyền HIV: ruồi, muỗi, chấy, rận, chó, mèo, gà, chim,..

DẤU HIỆU NHẬN BIẾT

Trong khoảng từ 1-2 tháng sau khi HIV xâm nhập vào cơ thể, có từ 40% đến 90% số người sẽ trải qua các triệu chứng giống cúm, còn gọi là giai đoạn cửa sổ (ARS). Sau đây là một vài dấu hiệu nhận biết có thể bạn đã dương tính với HIV.

– Mệt mỏi: Phản ứng của hệ miễn dịch cũng có thể khiến bạn thấy mệt khác thường và buồn ngủ.

– Đau cơ, đau khớp, sưng hạch bạch huyết: Giai đoạn cửa sổ thường bị nhầm với cúm, hoặc các nhiễm trùng khác, thậm chí là giang mai, viêm gan. Điều đó không ngạc nhiên, vì nhiều triệu chứng của các bệnh này giống nhau.

– Đau họng và đau đầu: Cũng giống như các triệu chứng khác, đau họng và đau đầu có thể nhận ra nếu bạn đang ở giai đoạn cửa sổ. Nếu bạn nhớ gần đây mình quan hệ tình dục không an toàn thì nên đi kiểm tra ngay HIV. Điều này còn mang lại sự an toàn cho người khác, bởi đây cũng là giai đoạn HIV dễ lây nhất.

Cũng nên nhớ lúc này cơ thể chưa tạo ra kháng thể chống lại HIV, vì thế xét nghiệm kháng thể có thể không thấy. Hãy chọn phương án khác như phát hiện ARN virus, nhất là trong vòng 9 ngày sau khi nhiễm.

– Sốt: Dấu hiệu đầu tiên của giai đoạn cửa sổ có thể là sốt nhẹ, khoảng 38,8 độ C. Sốt nếu có xảy ra, thường đi kèm với các triệu chứng nhẹ khác như mệt mỏi, sưng tuyến bạch huyết, đau họng. Ở thời điểm này, virus đi vào trong mạch máu và bắt đầu nhân lên với số lượng lớn. Do đó, nó gây ra phản ứng kích thích ở hệ miễn dịch.

– Buồn nôn, nôn, tiêu chảy: Khoảng 30-60% mọi người có buồn nôn, nôn hoặc tiêu chảy ngắn hạn trong giai đoạn sớm của HIV.

– Phát ban trên da: Phát ban trên da có thể xảy ra ở giai đoạn sớm hoặc muộn của bệnh. Các vết sưng, hồng, ngứa trên da nếu không có lý do thỏa đáng, bạn nên nghĩ tới xét nghiệm HIV.

Nguyên nhân và cách phát hiện sớm nhiễm HIV 4

Giai đoạn phát ban

– Giảm cân: Giảm cân (AIDS wasting) là dấu hiệu bệnh trở nặng, có thể đi kèm với tiêu chảy nghiêm trọng. Khi bạn giảm cân, nghĩa là hệ miễn dịch đang suy kiệt dần, dù bạn có ăn nhiều hết mức. Tuy nhiên, hiện tại, nhờ liệu pháp kháng virus, tình trạng này đã giảm dần.

Nguyên nhân và cách phát hiện sớm nhiễm HIV 5

Một bệnh nhân đã chuyển sang giai đoạn AIDS

– Ho khan: Những cơn ho âm thầm có thể kéo dài nhiều tuần (mà kháng sinh, thuốc chống dị ứng, thuốc xông… đều vô tác dụng) là triệu chứng điển hình ở bệnh nhân HIV đã rất nặng.

– Thay đổi ở móng: Một dấu hiệu khác ở giai đoạn muộn nhiễm HIV là thay đổi ở móng tay chân, chẳng hạn móng dày lên, cong queo, móng bị chẻ hoặc biến màu (có các sọc đen, nâu nằm dọc hoặc ngang). Thường thì tình trạng này là do nhiễm nấm, bệnh nhân có hệ miễn dịch suy kiệt sẽ nhạy cảm hơn với nhiễm nấm.

Nguyên nhân và cách phát hiện sớm nhiễm HIV 6

Móng tay biến dạng

– Đau nhói ở chi: Nhiễm HIV giai đoạn muộn có thể gây tình trạng tê và đau nhói ở tay, chân. Đó là khi các tế bào thần kinh bị phá hủy.

Nguyên nhân và cách phát hiện sớm nhiễm HIV 7

Một bệnh nhân nhiễm AIDS thời kỳ cuối

THAY LỜI KẾT

Hiện nay đã có một vài bệnh nhân trên thế giới đã được chữa khỏi hoàn toàn, tuy nhiên con số ấy chưa cao. Vì vậy, hãy tự bảo vệ chính mình và những người thân yêu của chúng ta khỏi các nguy cơ mắc căn bệnh thế kỷ này bằng cách:

– Không dùng chung kim tiêm với người khác.

– Sống chung thủy một vợ một chồng.

– Luôn sử dụng bao cao su khi quan hệ tình dục.

– Không nên mang thai khi biết bản thân đã bị nhiễm HIV.

HIV không lây truyền qua các đường giao tiếp hằng ngày. Bệnh nhân HIV vẫn có thể sống hòa nhập với xã hội bình thường, không nên kỳ thị hay xa lánh họ. Virus HIV có thể bị khống chế và bị làm chậm sự phát triển nếu người bệnh tuân thủ theo pháp đồ điều trị.